«إِنَّ هَذا الدّينَ يُسْرٌ، فَاَوْغِلوُا فيهِ بِرِفْقٍ» [1] يعني: «همانا اين دين بر آسانگيري پايهريزي شده است پس با مهرباني و آرام در آن وارد شويد» .

و نيز از محجن بن ادرع - رضي الله عنه - نقل شده که پيامبر - صلى الله عليه وسلم - فرمود:

«إِنَّ خَيْرَ دينِکُمْ اَيْسَرُهُ، ان خير دينکم ايسره، ان خير دينکم ايسره» [2] و في لفظِ «إِنَّکُمْ اُمَّهٌ اُريدَ بِکْمُ الْيُسْرَ» [3]

يعني: «بهترين دين شما، دين کسي است که آنرا آسان بگيرد» و اين جمله را سه بار تکرار نمود. و در روايتي چنين آمده: شما امتي هستيد که آسانگيري از شما خواسته شده است. امام احمد با سند صحيح اين حديث را روايت نموده است.

و اين نمونهاي است از مظاهر آسانگيري و تسامح که در قرآن و حتي در شخصيت خود پيامبر - صلى الله عليه وسلم - تجلّي پيدا کرده و در اصول و فروع دين نمايان ميباشد. خداوند عظيمالشأن قرآن را به گونهاي نازل فرموده که خواندن آن آسان، فهم و درک آن ميسّر و تدبر و ذکر آن براي هر کسي مقدور ميباشد.

خداوند چنين ميفرمايد:

وَلَقَدْ {يَسَّرْنَا الْقُرْآَنَ لِلذِّكْرِ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ (40) } ... [القمر/40]

(1) - امام احمد از طريق خلف ابي ربيع از انس، اين حديث را با اين لفظ آورده: «ان هذا الدين متين، فأوغلوا فيه برفق» (3/ 198) ، هيثمي در المجمع (1/ 62) ميگويد: امام احمد اين حديث را روايت ميکند و راويان آن معتبر و ثقه هستند بجز خلف بن مهران که انس را نديده. والله اعلم؛ الباني در صحيح جامع خودش (2266) آنرا حَسَنْ ميداند.

(2) - امام احمد آن را تخريج نموده (5/ 32) و نيز بخاري در الادب المفرد (341) و طبراني در الکبير (20/ 296) و هيثمي در المجمع (3/ 308) ميگويد: راويان اين حديث همگي صحيح ميباشند بجز رجاء بن ابي رجاء که ابن حبان او را ثقه ميداند. و الباني در صحيحالادب خود (260) آنرا حسن ميداند.

(3) - مسند امام احمد (5/ 32) .