يعني: «از مشکلپسندي و فرو رفتن زياد در مسائل بپرهيزيد و به مسائلي که پيامبر - صلى الله عليه وسلم - و اصحاب پيامبر بر آن بودند بچسبيد» .

احکام شرعي نيز وضعيت مکلفين را باتوجه به ظروف زماني و مکاني رعايت نموده است مثلًا در حين سلامتي و بيماري، در مسافرت و يا در خانه و نيز حالتهاي اضطراري را در نظر ميگيرد. بزرگترين عبادت نزد خداوند بعد از توحيد نمازهاي واجب است که اوقات بجاي آوردن آنها از طلوع فجر تا غروب خورشيد به هم ربط داده شدهاند.

همچنين به هنگام طهارت اگر آب به مقدار قلّتين برسد خبيث نميشود و اگر استعمال آب، مشکل ايجاد نمايد ميتوان تيمم نمود، و به هنگام نماز اگر توانست ايستاده ميخواند وگرنه مينشيند و اگر باز هم مشکل بود دراز کشيده نمازش را بجاي ميآورد؛ خداوند ميفرمايد:

لَا {يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا} ... [البقرة: 286]

يعني: «خداوند به هيچ کس جز به اندازة توانائيش تکليف نميکند» .

و به هنگام ضرورت و نياز ميتوان نمازهاي عصر و ظهر و مغرب و عشاء را باهم جمع کرد و يا نمازهاي چهار رکعتي را قصر نمود. براي پيامبر - صلى الله عليه وسلم - تعريف نمودند که زني هست که زياد نمازهاي سنت را ميخواند، پيامبر - صلى الله عليه وسلم - فرمود:

«مهْ عليکم بما تطيقون، فوالله لا يملّ اللهُ حتي تملّوا» [1] .

يعني: «نه، چنين نکنيد، بلکه آنچه در توان داريد انجام دهيد، بخدا قسم، آنگاه که شما ملول و درمانده ميشويد، خداوند نيز ملول و ناراحت ميشود» .

(1) - امام بخاري در مبحث ايمان (43) و مسلم در باب صلاة المسافرين (785) اين حديث را از حضرت عايشه - رضي الله عنها - نقل نمودهاند.