خطيب گفته است که کتابي از نوشته هاي ابو محمد النوبختي [1] در رد تندروان وغاليان را ديده است که در آن پس از بر شمردن گفته ها وعقائد مختلف تندروان وغاليان چنين گفته است: «واز جمله کساني که در اين راه در زمان ما ديوانه وار پيش تاخته اند شخصي است بنام اسحاق بن محمد که به «الأحمر» ـ سرخ ـ شهرت يافته است, واو بر اين اعتقاد است که؛ علي خدا وپروردگار عالميان است. ودر هر زماني به شکلي ظاهر مي گردد, در زماني شکل امام حسن بخود مي گيرد واحيانا به شکل امام حسين ظهور مي کند. واوست که حضرت محمد صلي الله عليه وسلم را بسوي بشريت فرستاد».

نويسنده مي گويد: مي گويم: برخي از شيعيان بر اين اعتقادند که ابوبکر وعمر هر دو کافر بودند. وگروهي ديگر بر اين باورند که آندو پس از وفات پيامبر اکرم صلي الله عليه وسلم مرتد گشته از اسلام بدر آمدند. وبرخي از آنان از همه ياران رسول الله صلي الله عليه وسلم بجز علي اظهار بيزاري ونفرت مي کنند.

ودر تاريخ آمده است که شيعيان از زيد بن علي خواستند که از همه کساني که با امامت حضرت علي موافق نبوده اند اظهار براءت وبيزاري کنند, ايشان از اين درخواست آنها سرباز زدند. اين بود که شيعيان او را انکار کرده از خود راندند, واز اينجا بود که شيعيان به «رافضه» ـ انکار کننده ها ـ شهرت يافتند.

واز جمله گروهها ومذاهب شيعه کساني هستند که به «الجناحيه» معروفند. وآنها پيروان عبد الله بن معاويه [2] «ذوالجناحين» اند اعتقاد دارند که: روح پروردگار در پيکر پيامبران وأولياء انتقال يافت تا نهايتا به پيکر عبد الله رسيد, واو نمرده وجاويدان است. وبايد در انتظار ظهور او بود.

(1) - نام کامل او: ابو محمد الحسن فرزند يحيي النوبختي است که يکي از متکلمان برجسته وسرشناس شيعيان امامي به شمار مي آيد.

(2) - نام کامل او: عبد الله بن معاويه بن عبد الله بن جعفر ذي الجناحين است.