و ترقي در صورت حبريت نيز مراتب دارد تا هنگاميكه آن حضرت صلي الله عليه وسلم در مكه تشريف داشتند اكثر علوم الهيه كه روز و شب بر قلب مبارك او باران صفت نزول مي فرمود همه توحيد عبادت بود و دانستن معاد و قصص انبياء سالفه صلوات الله عليه وعليهم اجمعين، چون به مدينه رسيدند و امان علم كشاده تر شد پس بر آن حضرت صلي الله عليه وسلم احكام و حِكم مفصل تر نازل گرديد و آن جناب صلي الله عليه وسلم طريقه اداي صلاة و زكاة و صوم و حج و واجبات و منهيات نكاح و بيع و طريقه سياست مدن و آداب معيشت علي اكمل الوجه بيان فرمودند بعد اين دو مرتبه مرتبهء سوم كه آخر مرتبه حبريت است باقيماند و اين مرتبهء سوم دو قسم است.
قسمي آن است كه به حضور پيغامبر مي توانست بوجود آمد به نوعي از عُسر ليكن مشيت الهيه آن را مؤخر داشت تا خلفاء را معني خلافت در حبريت تمام شود و آن جمع قرآن است از عُسب (برگهاي درخت خرما) و لخاف (تخته سنگها) و صدور رجال تا آنكه بين الدِّفتين مجموع شد و بهمان هيئت اجتماعيه در آفاق شيوع يافت و دروازهء حفظ قرآن بر كافهء مسلمين مفتوح گرديد.