و در حكم حديث مشهور است خبر واحد كه قرائن آن را به مرتبهء يقين رساند و اين قرائن مفهوم مخالف و موافق كتاب الله باشد يا حكم صريح عقل بر حسب مضمون خبر يا قياس بر اصول شتي و مانند آن و اجماع امت مرحومه خصوصًا اجماع طبقه اولي از امت و قياس جلي بر اين امور مذكور و نوع ديگر در اخبار آحاد كه در دار و گير اختلاف علماء در تصحيح وتضعيف افتاده واقيسه ي متعارضه و اخبار متخالفه كه امت در تطبيق آنها شذر و مذر رفته اند و استدلالات ضعيفه كه عقول در رد و قبول آن گفتگو كرده و حكم اين نوع آن است كه در اين مسائل همت خود را به موافقت صاحب شريعت صرف بايد نمود هر چه بعد استفراغ جهد مظنون ما باشد بر آن عمل بايد كرد اين حكم كلي نيز به اجماع امت در يافته ايم مختلفان در اين نوع همه مصيب اند يا يكي مصيب و ديگر ي مخطي معذور. بناءً علي اختلافهم في ذلك علي قولين تفسيق را در اينجا مجال نيست و اختلاف امت در اين نوع رحمت است وسعت است و اين نيز به ضرورت حكم عقل معلوم است كه متأصل در تكليف نوع اول است. و قسم رابع از نوع اول كه قياس جلي است متفرعست بر سه قسم: