«زَيْدٌ يَنْصُرُ» اَىْ هو و «هِنْدٌ تَنْصُرُ» اَىْ هى.

فصل:

چون بر فعل مستقبل، حروف ناصبه درآيد(يعنى اَنْ و لَنْ و كَىْ و

اِذَنْ)منصوب گردد چون اَنْ اَطْلُبَ و لَنْ اَطْلُبَ و كَىْ اَطْلُبَ و اِذَنْ

اَطْلُبَ. و نونهايى كه عوض رفع بودند به نصبى ساقط شوند چون لَنْ

يَطْلُباا و لَنْ يَطْلُبُوا و لَنْ تَطْلُباا و لَنْ تَطْلُبُوا و لَنْ تَطْلُبِى. و نون يَطْلُبْنَ و

تَطْلُبْنَ به حال خود باشد.

و چون در فعل مستقبل حروف جازمه درآيد حركت آخر در پنج لفظ

كه آن يَطْلُبُ (غايب مذكّر است) وتَطْلُبُ(غايبه مؤنّث و هم مخاطب

مذكّر است)و اَطْلُبُ و نَطْلُبُ (كه دو حكايت نفس متكلّم است) به

جزمى بيفتد. و حروف جازمه پنج است:

لَمْ و لَمّا و لاام امر و لااىِ نهى و اِنْ شرطيّه چنانكه گويى لَمْ يَنْصُرْ

لَمْ يَنْصُراا لَمْ يَنصُرُوا تا آخر و لَمّا يَنْصُرْ و لمّا يَنْصُراا و لمّا يَنصُروا تا آخر

و لاا يَنْصُرْ و لاا يَنْصُراا و لاا يَنْصُروا تا آخر و اِنْ يَنْصُر اِنْ يَنْصُراا اِنْ يَنْصُروا

تا آخر. و نونهايى كه عوض رفع بودند ساقط شوند به جزمى و لام امر

در شش غايب و غايبه داخل شود چنانكه گويى لِيَنْصُرْ لِيَنْصُرا لِيَنْصُروا

لِتَنْصُرْ لِتَنْصُراا لِيَنْصُرْنَ و اين را امر غايب خوانند و در دو صيغه متكلّم نيز

داخل شود چون لِاَنْصُرْ لِنَنْصُرْ.

فصل:

امر مخاطب را از فعل مستقبل مخاطب گيرند و طريقه آن آن است

كه حرف مستقبل را كه تاء است، از اوّل وى بيندازند اگر مابعد