علم بر تختهء خاطر كاتب نقش شده است (1) ، علماء زمانه و حكماء يگانه هر يكى در دوران (b 6 f) (2) خود باستظهار مخدومان (3) و مربّيان تاريخى و تصنيفى در گردن روزگار قلاده كرده اند، چون فتح خراسان و عراق و فارس و روم و شام، و ذكر آن هر يك (4) از مصنّفان متقدم بشرح و بسط در سلك نظم و نثر كشيده - و فتح هندوستان كه بر دست (5) محمد قاسم و امراء عرب و شام بود، در اين (6) ديار اسلام ظاهر (7) گشت، و از درياء محيط تا حد كشمير و كنوج مساجد و منابر بنا شد، و راى داهر بن چچ (8) بن سيلائج كه او بدار الملك ارور (9) بود، و امير معظم عماد الدّوله و الدّين محمد بن قاسم بن عقيل الثقفى رحمة الله عليه (10) او را بكشت، و اين نواحى تمام با مضافات او را مسلّم شد، - خواستم تا ذكر اين نواحى و كيفيّت و كميّت (11) خلق و كشتن آن معلوم گردد و تاريخى ساخته آيد. چون در طلب آن نفس امّاره را مكلّف شدم، و از حضرت اچه (12) مبارك روى بشهر ارور و بكهر (13) آوردم كه ائمّه آن مواضع (14) [ص 10] از حسب و نسب عرب اند. چون بدان (15) شهر (16) رسيده شد، [از] مولاناء قاضى الامام الاجل، العالم البارع، كمال الملّة و الدين، سيّد الحكّام، اسماعيل بن على بن محمد بن موسى بن طائى (17) بن يعقوب بن طائى بن موسى بن محمّد بن (18) شيبان (19) بن عثمان الثقفى، ادام الله فضله و رحم آباءه (20) (f 7 a) و

(1) پ ندارد: است

(2) ب: دور

(3) پ: محل فرمان م: مخدومى

(4) پ: يكى

(5) پ ك‍: بدست

(6) ب س ك‍: دران

(7) س: نافذ

(8) ك‍: داهر چچ

(9) اين قراءة نسخه پ هست؛ در ساير نسخ همه جا «الور» مرقومست، و ما قراءة پ را ترجيح داده ايم، فانظروا

(10) ب س ك‍: رحمه الله

(11) ب پ س ك‍ندارد: و كميّت

(12) ب س: او چه؛ پ كلمه «اچه» را ندارد

(13) س: بهكر؛ پ: روى بارور و بهر كهر

(14) پ س: آن موضع

(15) ب س م: بران؛ پ: بدار

(16) ك‍افزايد: معظم

(17) ك‍: موسي طائى و احتمال دارد كه «طائى بن» زايد است چنانكه از ص 194 بر مى آيد

(18) ك‍ندارد: محمد بن؛ پ: محمد بن موسى بن

(19) پ: شهبان؛ م: شمعاب، و در ص 194 اين اسم را شيبان نوشته، امّا ظاهرا سهو است

(20) م: رحمه ايّاه