شجاعت ومبارزت ورجوليت وشيردلى، جمله ملوك آن عهد بر مردانگى ودليرى او متفق بودند، ودر عهد در بندان [1] سلطان رضيه طاب ثراها [2] با لشكر مخالف، در آويزها كرده بود، ومبارزت نموده، اول (كه) سلطان سعيد او را بخريد، شرابدار [3] شد، بعد از مدتى چون آثار دولت ورجوليت در ناصيه او مشاهده افتاد [4] او را سر چتر دار گردانيد، وچون عهد شمسى انقراض پذيرفت، در دولت رضيه برن اقطاع (او) شد، پس از ان تبرهنده بوى دادند، چون مزاج ملوك وامراء ترك كه بندگان شمسى بودند، بسبب قوت [5] جمال الدين ياقوت حبشى بسلمان رضيه تغير پذيرفت، وملك اختيار الدين التونيه را با ملك اختيار الدين ايتكين امير حاجب [6] عقد مودت ومحبت مستحكم بود، وبناء اتحاد استوار (بود) از ان تغير او را اعلام دادند، در خفيه اختيار الدين التونيه در قلعه تبرهنده عصيان آغاز نهاد، وسر از رقبه [و] مطاوعت سلطان به كشيد، سلطان با حشم قلب در وقت اهار [7] از حضرت بطرف تبرهنده متوجه شد، چنانچه تقرير يافته است، چون سلطان رضيه مقيد گشت، (و) ملوك وامرا بحضرت بازآمدند، وتخت (مملكت) به [سلطان] معز الدين رسيد، اختيار الدين التونيه سلطان رضيه را كه مقيد ومحبوس بود، در عقد وحباله خود آورد، وبسبب آن اتصال تمرد
[1] در مط: بعد ازين كلمه علامت (؟) نهاده شده، ودر حاشيه عهد بندان هم از يك نسخه منقول است، شايد پيش طابعين كلكته معنى در بندان مجهول بود، هر چند در فرهنگهاى متداول ومعروف اين كلمه را نياورده اند، ولى (در بند) بمعنى قلعه وحصار مضبوط است ودر بندان حالت قلعه نشينى وحصار بندى را گويند كه باصطلاح امروزه (قلعه بندى) گفته ميشود، يعنى محاصر شدن ودرهاى قلعه را بروى دشمنان بستن ومحاصره
[2] اصل: ثراه
[3] مط: سرآبدار، ولى راورتى هم شرابدار نوشته،
[4] مط: فرمود
[5] مط: قربت،
[6] مط: وملك اختيار الدين ايتگين امير حاجب را با ملك اختيار الدين التونيه تبرهنده عقد محبت، وعهد مودت مستحكم وبناى اتحاد استوار بود،
[7] مط: ايار، كه در نسخ خطى اهار وايازار هم آمده، راورتى مانند اصل ما (اهار) مى نويسد، ولى به (ر) ، يعنى راى ثقيله كه در سنسكرت وپشتو موجود است، وعوض آن در فارسى (ر) نويسيم، وى گويد كه اهار ماه سوم سال هندوهاست مطابق به جون وجولائى كه مسلمانان هم در هند همين شهور را مى شمردند، ورضيه در (6) رمضان (637 ه) مى (1239 ع) كه موسم شدت گرما واهار بود، قشون كشى كرد، كلمه اهار به (ر) ثقيله اكنون هم در پنبتو مستعمل وبر شدت گرما وحرارت ايام تابستان اطلاق مى گردد.