الطبقة الثالثة عشر ملوك السنجريه

الحمد لله الذى جعل العبيد ملوكا، وضير الملوك مملوكا. والصلاة على محمد افضل الانبياء واعلاهم سلوكا، وعلى اصحابه ما دلكت الشمس دلوكا.

كمترين بندگان درگاه سبحانى، منهاج سراج جوزجانى بلغه الله صوالح- الاعمال والامانى چنين گويد: كه چون عهد دولت سنجرى درگذشت واز وى پسرى نماند، برادرزادگان وهر كس از بندگان او كه طرفى از اطراف ممالك اسلام داشتند، خود را اسم اتابكى نهادند، وبرادرزادگان سنجر را اسم شاهى كردند، واتابكان ممالك را ضبط كردند، واين طايفه چند فريق [1] بوده اند: يكى فرزندان اتابك ايلدكز [2] ، كه سلطان سنجر او را عراق وآذربايگان داده بود. دوم اتابك سنقر كه او را پارس داده بود وسيوم اتابكان موصل كه ملوك شام بودند.

وثقات روات از حال دو فريق خبرى دادند در قلم آمد واز حال اتابكان موصل، همان قدر كه در نسبت سلطان نور الدين شام [3] نبشته شده است بيش از آن معلوم نبود، الا آنكه خداوندزاده موصل سلمه الله اين قدر گفت:

كه جد هشتم ما، ترك خطائى بود، بنده سنجر رحمه الله.

چون حال چنين بود، اين طبقه را سه قسم وضع كرده است:

الفرقة الاولى ملوك العراق وآذربايجان

بدانكه سلطان سنجر در يك شب سه تن را پادشاهى داد در مجلس عشرت اتسز را تخت خوارزم داد، واتابك ايلدكز [4] را تخت آذربيجان داد، وتخت فارس با تابك سنقر داد. چون روز ديگر شد، جماعت وزراء واصحاب اسرار وتدبير، بخدمت سلطان باز نمودند: كه دوش [5] پادشاه سه تن را ملك داده است، از ايشان مستخلص نتوان كرد

[1] اصل: طريق. پ: فريق

[2] اصل: التكين. ولى اين همان شمس الدين ايلدكز است كه سلسله اتابكان آذربايجان را از 541 ه اساس نهاد (دول اسلاميه

[3] اصل وپ: سام. راورتى: شام

[4] التكين

[5] اصل: كه دوم.: كه دوش.